İslami Finansal Araçların Çeşitlendirilmesi
43
Tablo 16: Finansman Ürünleri – Kurumsal Müşteriler
Müşteri Gereksinimleri İslami Bankacılık Ürünü
İşletme Sermayesi
Murabaha
Yerel Satın Alma Siparişi (YSAS)
Proje/Girişim Finansmanı Müşâreke
Ortaklık şirketlerinin, küçük şahıs işletmelerinin ve
kamu-özel ortaklıklarının finanse edilmesi
Azalan Müşâreke
Şarta Bağlı Yükümlülükler (Kesin teminat, Peşin
Ödeme Garantisi gibi)
Kefalet sözleşmesi
İnşaat/İmalatın finanse edilmesi İstisna/Paralel İstisna
Takipler, denetim ve teslim alma Vekâlet
Akreditif Finansmanı Murabaha/İcâre ve İktina
Tarım Finansmanı Selem/Murabaha/İcâre ve İktina
Kaynak: Jaiz Bank, Sterling ve Stanbic IBTC faizsiz bankacılık pencereleri ve Tijara İslami Mikrofinans Bankasının internet
sitelerinden derlenmiştir.
Tablo 17: Finansman Ürünleri – Bireysel Müşteriler
Müşteri Gereksinimleri İslami Bankacılık Ürünleri
Faizsiz kredi (daha çok kurum içi müşterilere yönelik) Karz-ı Hasen
Ev aletleri ve otomobil finansmanı Murabaha
Tıbbi Tedavi, Okul Ücretleri, Hac ve Umre, Lojistik
Aylık Kiralama
İcâre Hizmeti
Ev Finansmanı İcâre ve İktina
Kaynak: Jaiz Bank, Sterling ve Stanbic IBTC faizsiz bankacılık pencereleri ve Tijara İslami Mikrofinans Bankasının internet
sitelerinden derlenmiştir.
Bu ürünlerin tüm İslami bankacılık sektörü içindeki payları ve boyutları aşağıdaki tabloda
gösterilmektedir:
Tablo 18: Finansman Ürünlerinin Boyutları ve Payları (Kurumsal ve Bireysel)
31 Aralık 2015 itibarıyla İslami Bankalarca Yapılan Finansman
Finansman Biçimi Yerel Para Birimi
(milyon naira)
Dolar Karşılığı
(milyon dolar)
Toplam Finansman
İçindeki Payı (%)
Murabaha Alacakları 12.290,25 40,30 47,45
Müşâreke Finansmanı 653,18 2,13 2,52
Karz-ı Hasen Alacakları 147,24 0,48 0,57
İstisna Yatırımları 781,90 2,57 3,02
İcâre Varlık Yatırımları 12.028,84 39,50 46,44
Toplam Finansman 25.901,42 84,98 100
Kaynak: Yıllık hesaplar ve yönetim hesaplarından derlenmiştir
Yukarıdaki tabloda açıkça görüldüğü gibi bireysel finansman ürünleri pazara hâkimdir. Murabaha
ve icâre pazarda sırasıyla yüzde 47,45 ve yüzde 46,44 paya sahipken müşâreke ve istisnadan
oluşan kurumsal finansman ürünlerinin payları sırasıyla yüzde 2,52 ve yüzde 3,02’dir. Nijerya’daki