İslami Finansal Araçların Çeşitlendirilmesi
63
küçük (yüzde 5) olduğundan sektörü daha ileriye taşımak için, finansal olarak güçlü daha
büyük bir oyuncu oluşturmak amacıyla, İslami bankacılık sektörünün konsolide edilmesinin
önemli olduğu değerlendirilmektedir.
• Başka bir potansiyel strateji de yeni kurulan işletmeler için finansman programı ve diğer
girişimcilik programları uygulanarak, İslami bankacılık sektörünün düşük gelirlilerin
güçlendirilmesine yönelik zekât ve vakıf kurumlarıyla işbirliği yapmasıdır.
3.2.6.2. İslami Sermaye Piyasası
Endonezya’nın sukuk piyasası 2002’den 2015’e kadar yüzde 63,56’lık bir CAGR ile büyümüştür.
Ancak, sektörün hacmi geleneksel tahvil piyasasına kıyasla nispeten küçüktür. Endonezya’da
sukukun pazar payının artırılmasına ve ülkenin kalkınmasını kolaylaştırmak ve ülkede İslami
finans sektörünün büyümesini hızlandırmak adına sukuk piyasasının tüm potansiyelinin
gerçekleştirilmesine ilişkin bazı güçlükler söz konusudur. İslami sermaye piyasasının daha fazla
geliştirilmesi amacıyla aşağıdaki gibi bazı tavsiyeler değerlendirilebilir:
• Sukuk ihracının yasal belgeler, sözleşmeler gibi prosedürlere ilişkin maliyetini azaltmaya
yönelik sukuk ihracına ait işlem ve prosedürleri verimli hale getirmek amacıyla uluslararası
sermaye piyasasına entegre olmak ve İslami sermaye piyasasının altyapısını geliştirmek
önemlidir. Bu, hem yerel hem de küresel olarak yatırımcıları sukuk piyasasına yatırım
yapmaya teşvik edecektir.
• Ulusal ekonomik gündemin konularından olan altyapı, eğitim, tarım ve diğer alanları
finanse etmek üzere tasarlanmış özellikle yeni araçlara yönelik teşvikler sunulmalıdır..
• Ürünleri çeşitlendirmek, sukuk ihraççıları ile yatırımcıların ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla
Endonezya İslami sermaye piyasasında sukuk araçlarına ilişkin yenilikler yapılması
gerekmektedir.
• Sukuk sektörünü daha da geliştirmek adına araştırma ve geliştirme çalışmaları büyük önem
taşımaktadır. Düzenleyici kurumlar, sektör oyuncuları, akademi ve yatırımcılar arasında
işbirliği de çok önemlidir. Benzer şekilde, yeni sukuk yapılarının kullanılmasına teşvik veya
ödüller verilebilir.
3.2.6.3. Tekâfül
Endonezya’da tekâfül sektörü çok umut verici bir şekilde gelişmektedir. Pazar payı geleneksel
sigortacılığa kıyasla hâlâ küçük olsa da sektörde her yıl büyüme trendi söz konusudur. Potansiyeli
artırmak ve sektörü genişletmek adına bu raporda değerlendirilen bazı tavsiyeler aşağıda
verilmektedir:
• Endonezya’da tekâfül sektörünü genişletmede güçlü bir sermaye yapısına ihtiyaç vardır.
Pazar açıktır ancak ürünlere, ürün türü ve hedef pazara uygun olarak dağıtım kanallarına,
eğitim programlarına, pazarlama planlarına, satış süreçlerine ve araştırma ve geliştirme
çalışmalarına nasıl odaklanılması gerektiğine dair stratejiye ihtiyaç duyulmaktadır. Güçlü
bir sermaye ile tekâfül şirketleri, sürdürülebilir ürün geliştirme, topluma tkâfül ürünleri
hakkında eğitim verilmesi ve tekâfül şirketlerine halkın güveninin artırılması gibi birçok şey
yapabilirler. Bunu gerçekleştirmede her bir tekâfül şirketi, sektöre yatırım yapmak isteyen
yatırımcılardan daha fazla sermaye çekmeye çalışmalıdır. Ayrıca tekâfül şirketleri arasında
birleşmeler yapılması da olasılıklardan biridir.
• Genel olarak halkın tekâfül konusunda bilinçli olmaması hâlâ sektörün genişlemesine engel
olan faktörlerden biridir. Halkın, örneğin hangi ürünlerin hangi amaçlar için gerçekten




